Categorie: economie

Anderhalf keer modaal: niet genoeg?

Tijdens een beetje rondsnuffelen op de Telegraaf site, zag ik een artikeltje over de teruggang in de Videotheek-wereld. De meeste videotheken zijn overgegaan naar een ander format. Ze verhuren nu niet alleen maar meer films maar doen ook in spelletjes of zelfs tijdschriften.

Een opmerkelijk citaat uit het artikel, Rob Verhagen, bestuursvoorzitter van de NVDO, de Nederlandse Video Detaillisten Organisatie, zegt:

Met keihard werken verdien je nu hooguit anderhalf keer modaal. In de jaren ’90 kwam niemand daar zijn bed voor uit.

Sorry? Anderhalf keer modaal is  € 48.750,- per jaar! Ik zou denken dat halverwege de jaren ’90 mensen voor Fl. 107.250,– per jaar (Fl. 8.937,50 per maand) écht wel hun bed wilden uit komen! Ik in elk geval wel! En voor zo’n bedrag wil ik ook best een winkel open houdenvan dinsdag t/m zaterdag (09:00-17:00). Kom zeg, dat geloof je toch niet dit soort opmerkingen.. Dat betekent dus alleen maar dat men daar vóór kennelijk vele malen meer heeft verdiend aan het “videotje kijkûh” ..

DSB spaarder? Stel Lakeman aansprakelijk!

Ik heb geen rekening bij de DSB. Geen spaarrekening, geen betaalrekening. En al helemaal geen hypotheek. Gelukkig niet. Het omvallen van de DSB was langzamerhand onvermijdelijk. En ene meneer Lakeman met z’n stichting Hypotheekleed heeft duidelijk een bijdrage hieraan geleverd. Dat maakt hem mede verantwoordelijk.

Daarmee heeft Lakeman’s stichting grote aantallen mensen, onschuldige spaarders en rekeninghouders die cliënt waren bij de DSB, namelijk ernstig gedupeerd. Natuurlijk, uit naam van de mensen die een -voor hun inkomen en/of gezien hun onderpand- een veel te hoge hypotheekschuld bij de DSB hadden. En ik vind en vond de DSB nooit een sympathieke bank. Maar wat dhr. Lakeman nu gedaan heeft, een bankrun (mee)veroorzaken, is laakbáár. Want er zijn honderduizenden mensen die daar nu, in elk geval tijdelijk, slachtoffer van zijn geworden. Slachtoffer van Lakeman’s initiatief, en slachtoffer van de hebzucht en domheid van de DSB-klanten die dachten dat ze véél meer konden lenen dan goed voor ze was. Daardoor zijn er nu mensen hun pensioenvoorziening kwijt. Of geld dat ze, tijdelijk, op een tussenrekening hadden staan in verband met bijv. de verkoop van hun woning. Het zal je maar gebeuren. En Lakeman? Die “kraait victorie”.

Mijns inziens staat de gedupeerde DSB-klanten dan ook niets anders te doen dan de bal terugkaatsen; richt met elkaar een belangenvereniging of stichting op, en stel, naast de Nederlandse Bank als falend toezichthouder, de Stichting Hypotheekleed en dhr. Lakeman persoonlijk (als bestuurder van de stichting en mede-veroorzaker van de bankrun)  verantwoordelijk voor het verdampen van uw (spaar)geld.

Crisis, wat een crisis (2)!

Heeft Nout Wellink dan m’n blogje gelezen ofzo dat hem eindelijk het licht is opgegaan? Ik heb hier al meerdere malen (maarja, wie leest dat nou..) rondgetoeterd dat het, in tegenstelling tot de populaire opvattingen van ondermeer ene Wouter Bos, helemáál niet mee gaat vallen met de crisis en de komende tijd alleen maar érger wordt. En nu is daar dan onze Directeur Der Nederlandsche Bank die zegt dat vooral mensen met een baan nog weinig hebben gemerkt van de crisis. „Maar dat gaat veranderen”.

Laat ik nou op 22 april jl. al geschreven hebben:

Herstel hoef je dus niet echt te verwachten de komende tijd… Volgens mij is de situatie dus vele malen ernstiger dan veel mensen denken.”

En waarom, krijgen volgens meneer Wellink, de burgers financiële klappen te verduren? Omdat, zoals ik op 26 maart jl. al schreef, onze overheid 17 miljard euro heeft gespendeerd die er niet is.

Mmm,.. zal ik dan nog maar eens een ‘domme voorspelling‘ met m’n boerenverstand doen? De beurs gaat binnenkort wéér instorten en de goudprijs gaat exploderen! Hoe dat kan? Simpel: het goud wordt eigenlijk helemaal niet duurder, ons geld wordt minder waard. En dat heb ik niet zelf bedacht, dat is iets wat je al van heel veel kenners op dit gebied had kunnen horen de afgelopen jaren.

Van der Most’s Crisisplan

hennie-van-der-most.jpg

Zibb.nl – De bekende self-made (en zeer succesvol) ondernemer Hennie van der Most –onder andere eigenaar van eigenaar van groothandels, horeca en pretparken– heeft een plan bedacht om de crisis te bestrijden. Volgens hem moet de overheid geen geld in de banken pompen maar grond (op)kopen.

Ondernemers en huiseigenaren kunnen een deel daarvan investeren als alternatief voor moeilijk te verkrijgen bankkredieten. Op deze manier kan bijvoorbeeld de bouw gestimuleerd worden.  Bos financiert de aankopen door pacht te heffen en plaatst de grond door naar pensioenfondsen’, zegt Van der Most in de krant. ‘Minister Van der Hoeven heeft enthousiast gereageerd op mijn plan. Iedereen wordt er beter van, ook de overheid.’

Eenvoud
De kracht van dit plan is de éénvoud er van. De overheid koopt grond, het geld wordt aan de huidige eigenaar van de grond betaald en die kan er weer mee kopen: consumeren, investeren. De grond wordt daarmee in pacht gegeven. Geniaal in al zijn eenvoud en doelmatigheid. Het is tegelijkertijd ook de zwákte van het plan. Want natúúrlijk zal het voor mensen interessant zijn om de grond waar hun woning op staat of hun landerijen te verkopen —een beetje boer kan zo wellicht tonnen binnenhalen!— aan de overheid en vervolgens pacht te betalen. En het is in elk geval beter dan het in het wankele bankwezen te pompen. Dat is een bodemloze put, en rendement is er niet.

Maar,.. wat gaat men doen met die opbrengst? Ik vrees dat de meesten het zullen oppotten. Nu al belopen de spaartegoeden miljarden meer dan een tijd terug. Mensen hébben wel geld, althans: op de bank, maar ze geven het stomweg niet uit! Dat bleek in het verleden al vaker, bij het vervroegd vrij laten komen van bijvoorbeeld spaarregelingen.

Daarnaast is in het eerste kwartaal van dit jaar er maar liefst 12 miljard euro gespaard! Het “crisis-probleem” is niet dat er geen geld is — integendeel! Van der Most’s plan is dus enerzijds een mooi plan (geld uitgeven aan iets met onderliggende waarde wat vervolgens rendeert, goed ondernemerschap!). Maar anderzijds is het op een onjuiste aanname, analyse, gebaseerd. Namelijk: dat er geen geld zou zijn.

Van mij mag het…
Uiteraard heb ik er niets op tegen als minister Bos hier binnenkort aanbelt 😉 en mij een zakje geld wil overhandigen om zo eigenaar van m’n achtertuintje te worden. Waarna ik vervolgens pachter wordt van m’n eigen grond. Maar,.. wat moet ik er daarna mee? Vooralsnog heb ik geen doelen om het te investeren. En dus zal ik het ook wel op de spaarrekening zetten. Waardoor het dus alsnog bij de bank(en) belandt. Misschien is dat wel de achterliggende gedachte, mede, van Van der Most. Zo geef je de banken indirect toch geld. Werkkapitaal dat ze vervolgens weer kunnen uitlenen. Als ze dat al doen. Want de banken hebben té véél spaargeld. De rente’s op spaargeld zijn gekelderd de afgelopen tijd. Als ik de grond van m’n woning via zo’n opkoopregeling zou kunnen verkopen zou ik er m’n hypotheek gedeeltelijk mee aflossen denk ik. De ‘boete’ voor vervroegd aflossen neem ik dan wel op de koop toe, want het is immers “gratis geld”?

Is het dus een goed of slecht plan? Het plan lijkt in essentie goed. Maar de onderliggende (duur woord) root-cause-analyse is niet goed. Daarnaast zijn de effecten, de uitkomsten, te onzeker, onbekend. Waarmee het dus uiteindelijk toch een “slecht” plan is…

30.000 huisbezitters in nood

De Telegraaf meldde vandaag dat er (voorzichtig geschat) ca. 30.000 woning-bezitters in grote problemen zijn geraakt. Oorzaak: dubbele woonlasten. Sommige mensen hebben zelfs al meer dan 2 jaar dubbele lasten omdat ze een nieuwe woning hebben gekocht zonder dat hun oude woning verkocht was.

Op zich is het niet bepaald verrassend te noemen dat mensen in de problemen komen. Iedereen kan, kon, toch op zijn vingers natellen dat het een flink risico is om een ander huis te kopen als je je oude woning nog niet verkocht hebt? En dat is niet iets wat ik nu achteraf zeg; dat standpunt heb ik al jaren. Oók toen het nog “zo goed” ging op de woningmarkt. Ook toen waren er al mensen die soms met het zweet in de handen stonden en slapeloze nachten hadden wegens een nauwelijks te verkopen woning terwijl ze de nieuwe woning –zich rijk rekenend aan de overwaarde– totaal over-the-top gefinancieerd hadden.

Nu de woningmarkt al geruime tijd geen vraagmarkt meer is, er is meer aanbod dan vraag, maar een kopersmarkt (voor elke 14 woningen is er slechts 1 koper, zie deze PDF-link) is de bodem feitelijk onder de huizenprijzen weggeslagen. Terwijl de NVM nog steeds doet alsof haar neus bloedt bereiden de banken zich voor op de klappen die onvermijdelijk gaan komen.

Een oplossing die men nu voorstelt is: laat mensen die twee woningen hebben er één verhuren. Banken staan dit echter vaak niet toe. En terecht; want een woning die verhuurd is of wordt (onderhuur) brengt extra risico met zich mee. De huurder kan een wanbetaler zijn, de woning ‘uitwonen’ (= nóg lagere waarde) – ook al denk je nog zo’n goede huurder te hebben, etc., etc.

Vooral een wanbetalende huurder kan voor de eigenaar van 2 woningen op een regelrechte ramp uitdraaien. De huurder uitzetten, als particuliere verhuurder, is zomaar niet geregeld! Ondertussen draai je als eigenaar wel voor de (hypotheek)lasten, onderhoud e.d. op, moet een advocaat inschakelen, of een incasso-dienst (die meestal niet voor particulieren wil werken), enz.. Je verlies wordt alleen maar groter, de waarde van je woning daalt verder, je schulden lopen op en in het slechtste geval zit je na een dergelijke verhuurperiode met een onverkoopbare woning…

De ‘verhuur’-oplossing is dus geen goede oplossing. Maar wat dan? Er is geen enkel alternatief voor de bezitter van twee woningen dan de rit uitzitten en het beste er van hopen. Of je woning laten veilen. Dan krijg je er niet veel (meer) voor, maar blijft de schade wellicht nog bepekt.Want een executoriale veiling is wel het laatste waar je het op aan moet laten komen want daarmee verlies je gegarandeerd meer dan 1/3e deel van de waarde!

Persoonlijk vrees ik dat we binnenkort ‘Amerikaanse toestanden’ krijgen. Mensen die uitgezet worden, hun woningen bij opbod verkocht voor een fractie van de prijs, voor de rest van hun leven betalend voor… ja, toch,.. helaas moet ik het maar zeggen: naar mijn mening tóch een beetje hun eigen hebzucht (meer, groter, mooier, luxer, nog groter..) en onverantwoord  gedrag?

Goud en.. hoe dom zijn beleggers geweest!

Beleggers hebben altijd ‘neergekeken’ op ‘saaie’ beleggingen als Goud. Nee, beleggen in goud, dat was echt “niets” als je het zo hoorde. En nog zijn er die hard beginnen te lachen als Willem Middelkoop zegt dat hij het verstandig vind als mensen in goud gaan beleggen c.q. een deel van hun geld —als zekerstelling of ruilmiddel voor ‘barre tijden— omzetten in goud of andere waardevolle edelmetalen. Zo lees je bijvoorbeeld op beleggen.com: “Goud is een slechte vluchthaven. Het biedt weinig bescherming tegen inflatie en tegen de onrust in de wereld.” De criticus vergelijkt de goudprijzen uit de jaren ’80 met nu en constateert: “De goudprijs bereikte een recordniveau van $ 850 per ounce (33 gram) in januari 1980. Als de prijs van het edelmetaal sindsdien hand in hand was gegaan met de geldontwaarding in de Verenigde Staten, zou het nu op ruim $ 2100 moeten staan. Maar goud staat op circa $ 760, slechts een derde van wat het moet zijn, wil het een bescherming bieden tegen inflatie.

Vergeten wordt echter dat in de jaren ’80 de economie ook achteruit holde. En dus was de goudprijs enorm hoog opgedreven. Kijk je naar de piek van toen en ga je die vergelijken met nu, dan vergelijk je eigenlijk appels met peren. En, mogelijk waren er andere factoren van invloed. Interessanter is om bijvoorbeeld te kijken naar de afgelopen 10 jaren en dan zie je een schokkende ontwikkeling.

goud_10jaar.gif

De goudprijs (per kg) is de afgelopen 10 jaar verdrievoudigd! Laten we dat nu eens afzetten tegen de AEX-index van de afgelopen 10 jaar.

charts_aex_10jaar.gif

Is dát even schrikken, of niet soms?  Wie in het jaar 2000 een kilo goud (..) had gekocht voor € 8.000 had dit nu kunnen ‘verzilveren’ voor zo’n € 21.500. Wie in datzelfde jaar een aandelen pakket (AEX-gemiddelde) had voor € 8.000 heeft nu nog € 3.490,90 over (8000 * 240/550). Dat zijn de simpele feiten… De criticasters, die beweren dat goud of andere grondstoffen een slechte investering zijn zouden eens naar deze grafieken moeten kijken. Ik durf te beweren dat ze hun kritiek niet met droge ogen zouden kunnen herhalen bij het zien hier van.

Wat je dus ziet is dat een edelmetaal als goud dus tegengesteld beweegt aan de economie; gaat het slecht, dan stijgt de goudprijs. Gaat het goed dan ‘daalt’ de goudprijs. Of, zo je wilt: andere zaken (aandelen, geld) worden méér waard ten opzichte van het waardevaste edelmetaal.

Ik ben geen econoom. Maar inmiddels heb ik wel begrepen dat de ‘goudstandaard‘, die men heeft losgelaten in de jaren ’70, eigenlijk de beste remedie is tegen het ongebreideld verstrekken van kredieten en ‘bijdrukken’ van geld. Want dat laatste heeft de wereldeconomie ten val gebracht. Er is in deze een directe relatie te zien. De “verplichting om de omzetbaarheid in goud te handhaven beperkt in sterke mate de aanmaak van kredieten“. Dat wordt meestal als een ‘bedreiging’ gezien. Want, conform Youp van ’t Hek’s geniale “lenen, lenen, betalen, betalen” ziet men het liefst dat mensen maar dóór blijven gaan met kredieten nemen, zich te pletter lenen enz. omdat dat goed voor de economie zou zijn.

Goud en.. hoe dom zijn beleggers geweest!
Goed, hier boven staat “Goud en.. hoe dom zijn beleggers geweest!”. Wat hebben ze dan verkeerd gedaan? Ze hebbenhun neus opgehaald voor de zékere beleggingen. De beleggingen die ze kenden maar aanduidden als “dull funds”, saaie fondsen. Véél te ‘zeker’, joh! Beleggen in (de bouw van) huizen, die je verhuurde? Dat het ABP daar groot mee was geworden, zei toch genoeg? Saai!!!

goudbaar.pngZelfs het ABP meende op een zeker moment dat ze daar maar eens mee moesten ophouden en gingen de beurs op om eens flink te speculeren in risicovolle ondernemingen. Voor kapitalen geld werden dure jongens aangetrokken die in een bling-bling kantoor in New York zaten te speculeren met het geld dat door de ambtenaren werd opgebracht. Met als gevolg dat de dekkingsgraad van de pensioenen voor ambtenaren op dit moment (status ABP: 31-03-2009) slechts 86% is bij het ABP (bron: website ABP, 4 mei 2009)! Als het ABP en andere beleggers nu eens een deel van hun geld in goud, grondstoffen, delfstoffen en de ‘saaie’ verhuur van huizen had of was blijven steken, was uw pensioen nu zeker gesteld. Sterker nog, ze hadden een dekkingsgraad van wel 200-300% kunnen hebben. Want goud kostte toen, in verhouding, ‘geen drol’.

Achteraf kun je dus stellen dat ze heel, héél erg dom bezig zijn geweest bij de banken, pensioenfondsen en andere beleggings-instituten. Maar kon je dat alléén maar achteraf zien? Nee hoor. De “recalcitrante” mannen als een Rienk Kamer en Willem Middelkoop hebben het jarenlang aan zien komen en iedereen gratis en voor niets gewaarschuwd. Helaas,.. maar weinigen die het geloofden!

En hoe nu verder?
Wat moeten beleggers nu dan doen? Ik heb geen idee. Ik ben geen slimme belegger immers? Maar boerenwijsheid zegt mij dat de adviezen van Middelkoop niet eens zo gek zijn. Zorg voor wat contanten, zorg eventueel voor wat goud of zilver of zet je spaarcentjes om in iets ’tastbaars’ wat eventueel iets opbrengt in de ‘ruilhandel’. Zodat, wanneer ons huidige monetaire systeem écht instort, je wat achter de hand hebt en in elk geval naar de supermarkt kan gaan om eten te kopen voor ’t gezin..

> Middelkoop: Einde huidige geldsysteem nabij

Crisis, wat een Crisis!

Even wat recente feiten, over de crisis die nu gaande is aangevuld met wat achtergrond info die veel mensen ontgaat of waarvan ze niet weten:

> Uitzendbranche stort in.
Het aantal declarabele uren is gedaald met 23%. Uit informatie die ik elders zag blijkt dat het aantal flexwerkers met 50.000 mensen is gedaald. Dat is een afname van ca. 20%.

Dit heeft hele ernstige consequenties. Deze mensen worden namelijk niet als ‘werkloos’ geteld (de beruchte Lubbers-norm!) omdat ze staan ingeschreven bij een uitzendburo. Maar het betekent wel dat er nu zo’n 50.000 mensen plotsklaps zonder werk zitten.

Aangezien uitzendkrachten per week worden uitbetaald en het UWV per 4 weken uitkering betaalt (met een max wachttijd van 6 weken alvorens de eerste betaling gedaan wordt) moet dit er toe leiden dat er op korte termijn zeer schrijnende toestanden ontstaan, mijns inziens. Daar komt bij dat de banken de afgelopen jaren uitzendwerkers hebben toegestaan (top)hypotheken te nemen tegen een iets hoger rentepercentage (opslag ivm extra risico). Deze mensen zullen binnen enkele weken, hooguit paar maand, keihard geconfronteerd worden met een niet meer op te brengen hypotheek en/of andere schuldenlasten.

> faillissementsgolf
“Het aantal Nederlandse bedrijven dat in februari failliet is gegaan, is bijna verdubbeld ten opzichte van dezelfde maand vorig jaar. Daarbij is de uitzendbranche koploper met een stijging van het aantal faillissementen van maar liefst 233 procent.”

In deze faillisementen zit ook een addertje onder het gras. De éénmanszaken en zzp-ers (persoonlijke failliet, sanering) worden niet meegeteld omdat die niet als bedrijfsfaillisement worden geregistreerd bij de Kamer van Koophandels. De ondernemerswebsite ZIBB liet weten in een artikel dat veel familiebedrijven bijv. hun eigen kapitaal aan het ‘verbranden’ zijn; zo’n 8% heeft personeel ontslagen de laatste tijd maar veel kleine zelfstandigen met personeel (denk aan: “de slager om de hoek”) nemen nog liever een extra hypotheek, of doen een greep in de reserveringen, dan dat ze hun werknemers ontslaan! Op termijn wreekt zich dat, want er is geen geld meer voor investeringen en die leningen kunnen straks niet meer terugbetaald worden want…

> IMF: economie van Nederland krimpt bijna 5 procent
“De wereldeconomie staat er veel slechter voor dan enkele maanden geleden al werd vermoed. De Nederlandse economie zal in 2009 met 4,8 procent krimpen, een dramatische verslechtering ten opzichte van de krimp met 3,5 procent die het Centraal Planbureau voorziet.”

Herstel hoef je dus niet echt te verwachten de komende tijd… Volgens mij is de situatie dus vele malen ernstiger dan veel mensen denken.

Tot slot las ik zonet nog op ZIBB dat ruim de helft van de bedrijven personeel wil ontslaan dit jaar en zijn producten wil ‘herprijzen’ (oftewel: duurder maken). Wat dus twee kanten op werkt: meer werkloosheid en hogere prijzen, oftewel mensen worden dubbel “gepakt”..